Beth Hart yeni albümünde Led Zeppelin klasiklerini yorumladı. "A Tribute To Led Zeppelin" albümü ile ilgili Blues Blast dergisi müzisyenle çok güzel bir röportaj yapmış. Bucky O'Hare tarafından yapılan bu röportajı aşağıda okuyabilirsiniz.
“Ünlü olmak tehlikesini atlattığım için çok şanslıyım. Bunun ne kadar zor olacağını aklıma getirmek bile istemiyorum. Paparazzilerin peşinizde olmaları yüzünden hiç bir yere rahat gidememek ama en korkuncu insanların sizden bir şeyler beklemesi ve sizin onları hayal kırıklığına uğratmanız. Oysa benimleyken kimse böyle bir şey bekleyemez çünkü ben hiç hit almadım. Yani bu harika, yapmak istediğim her şeyi yapabilirim. Hareket etmemi, sallanmamı ve nereye gitmek istersem oraya gitmemi sağlıyor ve hiçbir endişem yok.”
Beth Hart kesinlikle rol yapan biri değil, rahat hareket ediyor, kendisini popüler imajlarla perdelemiyor. Yaşamı güçlü yankılanan sesi, piyano çalması ve şarkı yazımı ile eşleşiyor. Sert ve asi Punk tavrıyla 1990'ların başında yola çıkan Beth, 2000'lerin başında geniş bir kesim tarafından da tanınmaya başladı. Onunla yaptığımız röportajda ilk olarak çocukluk yıllarına dönüyoruz:
"Dört yaşında falandım ve ilk resitalime (konserime) çıkacaktım.(1) Piyano öğretmenim Bayan Davis 'Mary Had a Little Lamb' saçmalığını ya da bize öğrettikleri o bok her neyse onu çalmamı istiyordu ama çalmadım. Yazdığım bazı orijinal şeyleri çalmalıyım diyordum. Şarkı söylemiyordum, sadece piyano çalıyordum. Kız kardeşim Sharon, o ilk resitalimde piyanoda yanıma oturan kişi oldu ve konseri verdik.”
4 yaşında piyano resitali
Daha çocukluk yıllarından beri Beth her zaman asiydi. O müzikte belirleneni , önüne konanı uygulamaktan haz etmiyordu, kendi kişiliğini ortaya koymak istiyordu.
“Öğretmenim, eve gitmeden önce bana öğrettiği parçayı çalma hatası yaptı. Bu yüzden müzik okumayı öğrenemiyordum çünkü gençken duyduğun her şeyi doğru hatırlıyorsun. Bu yüzden eve gidip ne çalacağını hatırlayacak ve okuyormuş gibi yapacaktım. 4 yıl geçmişti ve ben müziği okumayı öğrenememiştim.”
Beth sonunda müzik okumayı öğrendi ve Bayan Davis'in tepkisini aştı. (2) Bugün artık Beth Hart müzik alanında önemli bir isim, dikkate değer solo albümler üreten bir kariyere sahip : 2010'da yaptığı "My California", rock'ın köklerine inen ve çağdaş müzik yazarlığının birleşimiydi. Joe Banamassa ile yaptığı sayısız işbirliği, Blues Rock türünde onu önemli noktalara getirdi. “Yapımcı kim olursa olsun ne zaman yeni bir kayıt yapsam, her zaman bir sürü şarkı açarım. Bu yüzden her hangi bir projede en az 50 şarkı üzerine çalışırım. ”
Beth'in birlikte çalıştığı isimler aynı olsa da şarkı yazarlığı sesi tekil ve farklıdır. Şarkı yazarlığı, Beth'in teknik, klasik, temel ve duygusal kullanılabilirliğinin kesiştiği başka bir kesişme noktasıdır.
"Genelde mesele şu ki, her gün evimin alt katına inerim ve piyanonun başına geçerim. Bu hep piyano olacak demek de değildir, gitar ya da bas hepsinin etrafında dolanırım. Ve sonra bir şarkıyı çalarken hata yaptığım olur. Bu benim ya da başka birinin şarkısı olabilir, hiç farketmez. Hata yaptığım an yeni bir akor duyuyorum. Nedense bu yeni akor bana ön sevişme gibi heyecanlı bir his veriyor. Ve şimdi bununla dalga geçmek istiyorum.
Yani her zaman önce müzik yazılır, akorlar ve ardından melodiler devreye girer ve melodilere karşı koyar. Ve sonra olacak, bu her neyse, hangi türde olursa olsun, bana ya eski bir acımı ya da benimle paylaştıkları bir başkasını hatırlatacak. Ya da şu anda olan bir şeye dair bir umut, bir arzu, bir korku hissine kapılırım... Ya da geleceğin bir projeksiyonu. Genelde ya benim hikayem ya da kendi hayatımla bağlantı kurduğum bir başkasının hikayesi.... Müziğin yaptığı şey bu, müzik bana anlatının ne olduğunu, bu şeyin genel olarak ne hakkında olduğunu söylüyor."
Sadece sesiyle değil, piyano yorumculuğuyla da anılmak
Beth Hart, sadece vokaliyle değil piyano yorumculuğuyla da anılmak isteyen biri. Konserlerinde onu piyanonun başında da görebiliyoruz. Beste yaparken de çalışmalarını piyano ile yapıyor.
"Şarkı sözü ya da beste üzerinde çalışacağım zaman hep piyano başında olurum. Bu parçanın son halini verecek olan düzenleme (aranjman) aşamasında da böyledir. Piyanoda en sevdiğim şey, piyanonun size tüm bateri kısımlarını, bas kısımlarını, yaylı kısımlarını, gitar kısımlarını verebiliyor olmasıdır. Tıpkı Klasik bestecilerin aynı nedenle piyano çalması gibi. Bütün bir orkestra için yazabilirsin çünkü bir piyanoda ihtiyacın olan her şeye sahipsin.”
Bazı şarkı yazarları için bestecinin tıkanması yıkıcıdır. Bu duruma düşen sanatçı, ilham perisine bir daha asla erişemeyeceği hissine kapılabilir. Ama Beth Hart gibi kalıcı sanatçılar, zaman içinde yenilenir ve kendini geliştirir.
“Yazarlık blokajıyla artık farklı bir ilişkim var. Eskiden böyle bir tıkanma yaşadığımda panikler ve her şeyin bittiğini düşünürdüm. Şimdi öğrendim ki aynı kuyudan çektiğin su gelmiyor yani kuyu kurumuş. İşte o zaman yeni bir kuyu bulmanız gerekiyor. Peki o yeni kuyu nasıl bulacaksınız? Ben bunun için farklı bir sanatçıyı dinlemek isterim ve yeni sanatçıları keşfetmeye başlarım. Bununla da bitmez... eski sanatçılara dönerim, farklı türler dinlerim.. Ya da bir sürü film izleyip bir sürü yeni film müziği dinleyeceksiniz. En son film müziği söz yazarlarını ve bestecilerini dinlemek, bunun gibi şeyler.”
Rob Cavallo ile tanışma
Hart, en son büyük çıkışını 2018'da yayımladığı "War in My Mind" albümü ile yapmıştı. Bu çalışmada müzik endüstrisinin büyük prodüktörü Rob Cavallo yer almaktaydı. Cavallo ile başlayan bu işbirliği son çıkan "A Tribute To Led Zeppelin" albümüyle de sürecekti.
“O sıralar biraz daha geriye dönüyordum ve klasikleri dinlemeye başlamıştım Bunların başında da Beethoven geliyordu. Blues işlerinden uzaklaşıyordum, daha çok Klasik ya da Caz üzerine yoğunlaşıyordum. O dönemde ayrıca bazı zihinsel kargaşalardan da geçiyordum. Bu yüzden çok daha koyu akorlar kullanmak mantıklıydı. İşte bu aşamada Cavallo ile tanıştım .
Bir akşam yemeğinde tanışan Hart ve Cavallo'nun ilk buluşması adeta bir filmden fırlamış gibiydi.
“Bir arkadaşımın evinde düzenlediği partiye katılmıştım. O arkadaşımın kız kardeşi de Rob Cavallo'nun karısıydı. O gece yemekten sonra orada bulunan bir piyanoda yeni yaptığım 'Sister Dear', 'War In My Mind' ve 'Woman Down'u ilk defa seslendirdim. Piyanodan kalktıktan sonra Rob Cavallo yanımda bitmişti ve bana 'Bu şarkıları kaydetmeyi gerçekten çok isterim' diyecekti.”
Beth Hart piyanonun başına oturup o şarkıları ilk kez herkesin önünde çaldığında insan o odada olmayı çok isterdi. Ancak bu ilk görüşmeden sonra yaratıcı bir ilişki kurma işi zaman, sabır ve belki de biraz aldatma gerektirir.
"Rob gerçekten çok tatlı ve kibardı. O dönemlerde duygusal yönden yıpranmış ve gerçekten güvensizdim. Ne kadar gergin olduğumu anlayabiliyordu ve çok sabırlıydı. Sadece o değil, birlikte çalıştığı ses mühendisi Doug da anlayışlı ve sabırlıydı. Müzik konusunda üst düzeydeki bu insanlarla çalışmam elbetteki büyük şanstı ama asıl önemlisi onlar kendim olabilmemi sağlayacaklardı. Biliyorsun, daha önce , piyano çalma şeklimi sevmeyen bazı yapımcılar oldu ve onların da devreye girip bütün boklarımı çalan harika piyanistleri vardı. ”
“Ben lanet olası bir bağımlıyım (3), tabii ki biz bağımlılar manipülasyonda çok iyiyiz, bu yüzden bir gün bir plan yapıyorum (o konuşurken gülüyor) ortaya çıkıp şöyle oluyorum: (aptal bir sesle Masum sesi taklit ediyor) Rob, um, acaba piyanonun başına geçip arka arkaya 9 şarkı çalabilir miyim diye merak ediyordum ve belki onları kaydedip kaydetmemek sana kalmış. Sonra diğer piyanoya gideceğim ve iyi bir ses için görebilelim diye bu 9'u aşağı çalacağım. O kesinlikle sorun değil. Ben de piyanoya gittim, en çok sevdiğini biliyordum, (masum ses) ah, önce bunun için gideceğim. 9'u kaydettim ve işim bittiğinde bunların hepsinin tutulacağını ve gruba onları inşa ettireceğimi söyledi. Ve ben böyleyim… evet! İçeride, doğru. Demek bomba buydu, işe yaradı.”
Pandemi dönemi ve ruh sağlığı
Salgın herkes için zor bir mücadele oldu. Çoğu zaman altta yatan mücadeleleri şiddetlendiren izolasyon, zaman zaman tanımlayıcı ve dayanılmazdı. Beth, zamanına terapötik olarak düşünülebilecek şeyleri yaparak, şarkılar yazarak başladı.
“Sağlıklı değilmiş gibi bir sürü saplantılı şarkı yazarlığı yapıyordum. Sadece günlerce ve günlerce ayakta kalıp yazmak. Fentermin denen bu diyet hapını aldığım için manik olmaya başlamıştım. Bu beni gerçekten manik yapıyordu ve Chopin gibi olduğumu ve bunun gibi saçmalıkların olduğunu düşünmek, tüm bu boklar çok parlaktı (gülüyor). Sonunda fentermin beni çok hasta etti, ben de bunu bıraktım ve aman Tanrım, bütün bu şarkılar boktan."
Beth, pandeminin sunduğu fırsattan yararlanarak ruh sağlığı yolculuğuna devam etti. Akıl sağlığı hakkında açıkça konuşmak, herkesin yalnız olmadığını bilmesini sağlar. Beth, pandemi konusundaki deneyimleri konusunda açık ve dürüst.
“14 yıldır kullandığım antipsikotik ilaçlarımdan nihayet kurtuldum. Antipsikotikler gerçekten tehlikelidir, sisteminizde lityum birikene kadar sadece 5 hafta boyunca onları kullanmanız gerekir. Lityum kullanmayı reddettim çünkü birkaç kez gerçekten çok sinirlendim ve agresifleştim, bu yüzden o ilaç gerçekten bende işe yaramadı. Beni bipolar 1 olduğuma ikna eden bir psikiyatristle birlikteydim. 28 yaşımdan beri birlikte çalıştığım travma uzmanım olarak, kesinlikle bipolar değilsin 1 dedin, sen borderline kişilik bozukluğu ve kronik PTSD'sin. ilaca ihtiyaç duymaz. Ama buna inanmayı reddettim, bu yüzden sonsuza kadar lanet seroquel'i aldım.”
"Seroquel'den o kadar çok organ sorunum ve o kadar çok hastalığım vardı ki sonunda pandemi yüzünden ondan kurtulabildim ve kalbim için beta blokerlere devam etmek zorunda kaldım. Çünkü seroquel'den çıkmak, kendimi bırakmama rağmen istirahat halindeyken kalp atışımı dakikada 150'ye çıkardı. Beta blokerlerde bile ahbap, nabzım en düşük 130'du, istirahatte. Tanrıya şükür, kalıcı beyin hasarı olan Tardive Diskinezi almadım. Bir daha asla piyano çalmazdım. O lanet psikiyatristi kovdum ve travma uzmanımla çok derine daldım. Yani beynim şimdi uyum sağlıyor çünkü son 14-15 yıldır duygusal olarak o kadar bastırılmaya alışkınım ki şimdi her şeyi yeniden hissediyorum. Bu yüzden bununla mücadele ediyorum.”
Bu psikolojik yıpranma içinde Beth de öfke içindeydi. Neyse ki Rob Cavallo'nun kafasında Led Zeppelin şarkılarından oluşan bir kavır albüm projesi vardı ve bunun merkezinde de Beth Hart vardı.
"Tanrıya şükür üzerinde çalışmam gereken bir Zeppelin kaydı vardı. Bu, tüm o öfkeyi ve korkuyu dışarı atacak bir şeydi. Pandemi tarafından ve seroquel'den ayrılarak projeye adapte oldum. İlk başlarda yapabileceğimi düşünmüyordum ve her an kayıttan vazgeçebilirdim. Ama, bütün o enerjiyi hissederek toparlandım. "
"Jimmy Page bir dahi"
Led Zeppelin üzerine bir saygı albümü hazırlanacaktı. 12 Zeppelin klasiği Beth Hart'ın yorumuyla seslendirilecekti.
“Ben Zeppelin dinleyerek büyümedim çünkü çocukken tüm müziklerim Klasik, Caz, Blues, Soul, Baptist ve Reggae idi, ben büyük bir Reggae delisiydim, ah Punk ve sonra Black Sabbath gibiydim. Black Sabbath'ı sevdim, Rush'ı sevdim, bu tür şeyleri. Ama Zeppelin hakkında ‘Babe I’m Gonna Leave You,’ ve ‘Black Dog.’ ı biliyordum. Yani topu topu iki parça. 30 yaşıma geldiğimde grubum bana 'Whole Lotta Love'ı öğretti, ama o kadar."
“Bu benim için yepyeni bir dünyaydı ve aklım duruyordu dostum. Çünkü o zaman kadar Page'in bu çapta bir dahi olduğunu bilmiyordum. Onun müziğini dinlerken klasik müziğin içine giriyorsun...Yavaş yavaş Beethoven'ı duyabilirsin, Rachmaninoff'u duyabilirsin, klasik orkestrasyonun Siyah Amerikan Blues'u ile buluştuğunu duyabilirsin. Bunların ardından grubun üretme yeteneğine hayranlık duydum. Robert Plant'in sesine ne demeli... birçok siyahi blues şarkıcısını özümsediğini anlarsınız. Bu meziyetlerin yanında Plant'in üst düzey bir şair olduğunu da anlıyorsunuz. Derin bir şeyler yazıyordu. Vay canına, 'No Quarter' gibiydim, inanılmazdı. Demek istediğim, 'Stairway to Heaven' inanılmaz derecede ruhani ve güzel. ”
Starway To Heaven
Rob Cavolla albümdeki parçaları Led Zeppelin'in aslına uygun düzenlenmesini istiyordu. Beth Hart, “Stairway to Heaven”ı yeniden yorumlayarak değil, hissederek dönüştürüyordu. Şarkıyı söylüyor ve duyguyla kendi kişiliğini ortaya koyuyordu. Ben de ona bunun nasıl başardığını sordum.
“Bunu söylemenden çok mutlu oldum... çünkü bu benim en sevdiğim şarkıydı. Ama beni bu parçaya çeken şey, ölen kız kardeşim Sharon'u hatırlatmasıydı. (4) Şarkı benim için ölen kız kardeşim Sharon hakkındaydı. 12 yıl AIDS'le savaşırken onun çok yavaş ölmesini izlemek zorunda kaldım ve sonunda ölümü geldi. Ve o zamanlarda insanların bu hastalığa karşı hiç bir şey yapamıyor olması çok acıydı. Bu yüzden bu şarkıyı sadece kız kardeşim için söylüyorum.”
Beth Hart'ın Led Zeppelin kaydı işe yarıyor çünkü o ve Cavallo müziği yeniden yorumlamıyor. Şarkıları bozmuyor ve onları Sambas'a ya da funky 'e çevirmiyorlar (bu arada böyle yapılmasında da bence yanlış bir şey yok). Bu kaydın parlaklığı, özünde modern bir Klasik süit olmasıdır. Kaynak materyalden ipucu alan Zeppelin, modern repertuar müziği olarak görülebilir. Ancak, doğru yapmak için en azını söylemek zor.
"Böylesi bir albüm yapmak için birçok zorluk vardı. En başta geleni de teknikti. Robert Plant'in çok geniş bir menzili var. Onu daha önce tanımamış olsam da sanki 16 yaşımdan beri ustam olan biriyle birlikteymişim gibi geldi. O yıllar boyunca beni aramıştı sanki. Böylesi hayran olduğum bir sesi kopyalama yapmadan söyleme biçimine saygı duymaktı, önemli olan. Bu yüzden, benim için kişisel olarak kim ve ne olacağını o şarkıları yazsaydım gibi yapmam gerektiğini biliyordum. Ve bu çok ince bir çizgi çünkü çok kutsal bir yer ve bu bir endişe kaynağıydı. Siz olun ama bunun kutsal toprak olduğuna saygı gösterin. Rob Cavallo'nun miks aşamasına kadar aynı şekilde hissettiğini fark etmemiş olmam komikti, yapımcı olarak aynı şey için endişeleniyordu. Zor, kesinlikle zor.”
Jeff Beck'in Öğüdü
Beth şu sonuca varıyor: “Ya insanlar bundan hoşlanacak ya da beni lanetleyeceklerdi. Yani benim için dua etmeliydi. Freakin' Zep hayranları çok sıkıdır, bilirsiniz. Adamı affetmezler."
Beth Hart hareketli ve güçlü bir sanatçıdır. O yoğun. Müziği, eğlenceli ve eğlenceli olsa bile, derin ve ciddi. Beth bir müzik bilgini, bir dahi çocuk, kendini işine adamış bir piyanist ve pervasız bir Punk. Sanatında çatışan kimlikler barındırıyor ve şüpheleniliyor ki kendi içinde. Müziğini bu kadar hareketli, bu kadar yaygın yapan da bu. İlerlemeye devam ediyor ve hayatta kalmaya devam ediyor.
“Şimdiye kadar aldığım en iyi tavsiye Jeff Beck'ten geldi. Jeff bana, 'Rahatlamaya başladığın ya da bir şey hakkında çok övgü aldığın an, sola dön ve oradan bir an önce siktir olup git' dedi. 'Çünkü böyle yapmazsan, sanatın tamamen egonla ilgili olacak ve çalıştığını bildiğin şeyin egosunu sürekli beslemeye çalışacak ve işte o zaman yeteneğin tekdüzeleşecek ve yitecek.' dedikten sonra , 'O yüzden çok rahatsız olma cesaretini göster ve kendini rahatsız etmeye devam et.' öğütünü verecekti.”
“Bu yüzden yeni yapımcılarla çok çalışıyorum. Çünkü çok rahatsız edici. Bazen yeni bir yapımcıyla çalışırken oldukça acımasız olabiliyorlar. Ama bunun için minnettarım çünkü olağanüstü derecede alçakgönüllü, meydan okuyucu, beni dövüyor. Beni her şeyi taze tutan ve ilerlemeye devam eden o rahatsızlıkta tutuyor.”
Röportajı yapan: BUCKY O'HARE (5)
BluesBlast Magazine 2 Nisan 2022
Beth Hart – Courage to be Uncomfortable
https://www.bluesblastmagazine.com/beth-hart-courage-to-be-uncomfortable/
(1) Beth Hart, 4 yaşında piyano çalmaya başladı. Klasik müzik üzerine eğitim alıyor ve Bach, Beethoven eserlerini yorumluyordu.
(2) Klasik müzik üzerine piyano eğitimiyle müziğe küçük yaşlarda başlayan Hart, büyüdükçe Etta James , Otis Redding, Bessie Smith ve Janis Joplin gibi blues ve rock müzisyenlerinin eserlerine ilgi duyacaktı.
(3) Hart, uyuşturucu bağımlılığı ve bipolar bozuklukla mücadele etti.
(4) Beth Hart, 1992 yılında kız kardeşi Sharon'u AIDS komplikasyonları sonucunda kaybetmişti. O yıllarda 20 yaşında olan Beth, bu kaybın etkisini yıllarca taşıyacaktı.
(5) Müzik eleştirmeni olan Bucky O'Hare, aynı zamanda bir slayt gitaristi, söz yazarı ve şarkıcıdır. Güney Doğu Massachusetts merkezli Bucky, New England'ın her yerinde 60'lar ve 70'lerin müziğinden ilham alan Slide Guitar Soul Jazz ve Funk Blues çalıyor.
